Η ύπαρξη του Ηράκλειτου είναι πράγματι τραγική: όσο κι αν είναι συγκεκριμένη και ατομική, μάχεται να συνδεθεί με την ολότητα που την εμπεριέχει· στοχεύει στο συμπαντικό Είναι. Συνεχίζοντας να του θέτουμε ερωτήσεις, θα συναντήσουμε, ενώ θα σκοντάφτουμε στο αίνιγμα της ιδιοφυΐας, αυτόν τον ίδιο που κατείχε την ιδιοφυΐα τού αινίγματος. Το φως και τα σκότη, η διαπάλη και η αρμονία τους συνιστούν το βάθος της μορφής του Ηράκλειτου από την Έφεσο, του Φωτεινού, που υπήρξε ο στοχαστής τού ποταμού και της φωτιάς, συνδέοντας έτσι την ποταμίσια οριζοντιότητα με την καθετότητα της φωτιάς. Και μεταξύ των αρχαίων ή των νεωτερικών που αναζητούν να έχουν διάλογο μ' αυτήν τη σκέψη, εκείνοι που δεν αφέθηκαν επαρκώς να φωτιστούν από το φως του, παραπονέθηκαν συχνότατα για τα σκότη του.
[Κώστας Αξελός, Ο Ηράκλειτος και η Φιλοσοφία, σελ. 41, μτφρ. Δ. Δημητριάδης, εκδ. Εστία, Αθήνα, 2022]
